[Phỏng vấn] Park Hae Il: 'Tò mò về bí quyết bền bỉ của Yu Hae Jin nên tôi quan sát rất kỹ tại trường quay'

※ Nội dung dưới đây tiếp nối phần 1 của cuộc phỏng vấn diễn viên Park Hae Il về 〈Assassins(들)〉.

Kim Jae Hwan ở vị trí trưởng phòng vừa dẫn dắt đồng đội, vừa đi đầu trong Tuyên bố Thực hành Tự do Báo chí. Ở góc nhìn của một diễn viên, anh nghĩ điểm gì ở Jae Hwan đã khiến anh hành động đến mức ấy?

Có yếu tố nghề nghiệp rõ ràng. Chul Gu với tư cách là điều tra viên, còn Jae Hwan, Yeong Il và tất cả những người trong tòa soạn đều là phóng viên; xung quanh vụ ám sát lớn xuất hiện rất nhiều nghề nghiệp khác nhau. Có lẽ chính bối cảnh thời đại đã tạo ra động lực ấy. Tôi nghĩ đạo diễn Heo Jin Ho đã chọn một vài nghề nghiệp trong số những nhân vật xung quanh để nhìn sự kiện và bầu không khí thời đại bằng tinh thần bổn phận nghề nghiệp một cách chân thực. Tôi cho rằng Jae Hwan là người muốn bảo vệ sự trung thực của tự do báo chí được nêu trong Tuyên bố Thực hành Tự do Báo chí. Vì quyền tự do biểu đạt vào thời đó không dễ thực thi, có lẽ anh ta khăng khăng giữ gìn điều đó. Ngày nay, nhờ mạng xã hội, mỗi cá nhân phần nào cũng có thể thực thi quyền tự do biểu đạt, nhưng lúc bấy giờ trong phim có hệ thống kiểm duyệt, nên Jae Hwan có thể muốn phá vỡ cảm giác ngột ngạt đó.

Anh có nhắc đến mạng xã hội; theo anh, thời nay có cần một nhân vật như Kim Jae Hwan không?

Tôi nghĩ dù là phóng viên thời đó hay phóng viên hiện nay, họ đều cố gắng giữ thái độ nghề nghiệp khách quan. Kim Jae Hwan của thời đó đi theo con đường chính trực. Hiện nay các nghề có thể đa dạng hơn nhưng về cơ bản là mỗi người đi theo lối riêng của mình. Tôi cho rằng bộ phim không cố gắng truyền một thông điệp áp đặt hay giọng điệu duy nhất, mà mở ra câu hỏi để khán giả tự đặt vấn đề. Tôi mong khán giả xem trọn phần credit cuối cùng, kể cả những dòng chữ xuất hiện sau các cảnh bổ sung; với tư cách diễn viên, tôi rất muốn biết phản hồi của họ. Chỉ có điều chắc chắn là hiện tại chúng ta tự do hơn thời đó.

Trong phim có nhiều diễn viên đảm nhận vai phản diện, đặc biệt Jae Hwan thường xung đột với Kim Sang Pil do diễn viên Park Hoon thủ vai.

Khó mà ghét được Park Hoon. Trong 〈Hansan: Rising Dragon〉 anh ấy xuất hiện bên cạnh với vai Lee Un Ryong, và khi đó diễn xuất của anh ấn tượng đến mức đạo diễn Kim Han Min và tôi đều nói “chúng tôi đã gặp một diễn viên thật hấp dẫn”. Đây là lần thứ hai tôi gặp anh ấy. Trước đó anh ấy đã đảm nhận nhiều vai trong các phim như 〈Seoul's Spring〉, có khí chất như vậy. Ở lần này anh vào tòa soạn và thuộc ban biên tập; dù không rõ nhân vật đã làm ở tòa soạn bao nhiêu năm, anh vẫn cố tạo cảm giác như đã gần thành một nhà báo thực thụ, cầm bút đỏ ấy. Có lẽ đó là nhân vật có tham vọng về khía cạnh trí tuệ. Phim mở đầu bằng cảnh Jae Hwan bị dẫn giải trên xe hộ tống, và có thể đó cũng xuất phát từ nhân vật do Park Hoon đảm nhiệm. Mối quan hệ giữa các vai đôi khi như “Tom và Jerry”. (cười) Dù vậy trong phim có cảnh ở tòa soạn rắc cát nên chúng tôi đã bàn rất nhiều về các chi tiết và quay rất vui vẻ.

Trong giới phóng viên, cách xưng hô khác so với công chức văn phòng thông thường. Người ta thường gọi 'trưởng phòng' nhưng khi xưng hô sẽ gọi tắt là 'trưởng'. Điều đó có khiến anh thấy khó xử không?

Tôi đã quen dùng cách gọi bậc đàn anh khi còn diễn kịch nên đỡ ngượng. Không gian tòa soạn thời đó có lẽ rất đoàn kết. Đạo diễn cũng nói rằng thái độ tập trung vào bản chất của việc viết bài quan trọng hơn khác biệt tuổi tác. Thỉnh thoảng còn có kiểu xưng hô thân mật như gọi biên tập bằng ‘hyung’; những mối quan hệ đó khác so với nghề khác, và tôi coi đó là một khía cạnh tốt.

Với vai trò diễn viên, việc tham gia một phim thuộc bối cảnh thời đại khác có sức hấp dẫn hay ý nghĩa gì đặc biệt với anh không?

Hiện tại là giai đoạn chưa được sắp xếp rõ ràng. Lịch sử thời Joseon hay lịch sử hiện đại được văn chương và các phương tiện truyền thông khác nhau diễn giải theo nhiều góc nhìn. Những tài liệu đó có thể gợi mở những xu hướng, lĩnh vực mỹ thuật khác; cảm giác như nhảy lên cỗ máy thời gian để về một kỷ nguyên khác khiến tôi phấn khích. Tuy nhiên khi bước vào một thời kỳ khác, tôi phải thể hiện khoảng cách đó một cách phù hợp với thời đại: trang phục, phong cách, văn hóa, cách ứng xử, cảm nhận về bối cảnh chính trị - kinh tế - văn hóa xã hội. Không thể đoán mò, nên các chuyên gia trên trường quay hỗ trợ chúng tôi. Những sắc thái, nhịp thở khi giao tiếp, ánh mắt… việc nắm bắt những điều đó không dễ nhưng rất thú vị. Có lẽ đó là lý do điện ảnh Hàn Quốc thường làm nhiều phim thuộc đề tài lịch sử hay thời đại.

Anh đã hoạt động lâu năm với tư cách diễn viên, nhiều khi nhìn lại ta thấy Park Hae Il luôn ở trung tâm tác phẩm. Anh là một diễn viên có điểm độc đáo đó; khi bước vào một dự án anh thường chuẩn bị tâm thế như thế nào?

Cảm ơn vì nhận xét đó. Có lẽ bản chất tôi là như vậy. Tính cách diễn viên rất đa dạng; đôi khi nhìn những diễn viên khác trong một bộ phim tôi tự nhủ ‘mình không làm được điều đó’, thấy một diễn xuất khiến tôi bỏ cuộc. Khi thấy diễn xuất hay của một diễn viên có tính khí khác mình, tôi biết không thể bắt chước. Tôi tự hỏi: với tính cách tự nhiên của mình, tôi có thể làm những diễn xuất nào. Tôi không theo chủ nghĩa “chỉ làm thật tốt khoảnh khắc của mình”, mà mong muốn được hòa quyện cùng nhau. Đó là diễn xuất tốt và có thể tạo ra một tác phẩm đáng giá. Và điều đó còn mang lại niềm vui. Ví dụ như 〈War of the Arrows〉 dùng cung tên làm chất liệu cụ thể, tôi thấy rất thích và từng tập bắn cung Hàn Quốc nên thích cảm giác đó. Khi được đề nghị đóng vai phóng viên lần này, sau hơn 20 năm làm nghề tôi đã gặp nhiều nhà báo, nhưng chưa từng tham gia một tác phẩm lấy nhà báo làm chủ đề một cách trọn vẹn. Với nguồn tư liệu như vậy tôi rất tò mò. Trong 〈Decision to Leave〉 vai thám tử có những nét khác—những diễn viên trẻ thường diễn cảnh cảnh sát hay thám tử theo lối quen thuộc; tính khí tôi ít ham muốn đóng những vai đó. Nhưng thám tử trong tác phẩm đó khác: anh tử tế với dân và vẫn giữ phẩm giá; không phải kiểu cảnh sát tôi quen thuộc, điều đó kích thích sự tò mò của tôi. Vai phóng viên Jae Hwan và cách khắc họa thập niên 70 trong phim lần này cũng rất gợi tò mò với tôi.

Vậy anh có đi phỏng vấn, tiếp xúc với những nhà báo thời đó để tham khảo trực tiếp không?

Tôi từng định tìm gặp các nhà báo thực tế, nhưng đạo diễn nói không nhất thiết phải làm quá mức như vậy. Thay vào đó đạo diễn chia sẻ cảm nhận về “tính nhà báo thời đó” mà anh nắm, rồi đề nghị đưa Jae Hwan theo hướng đó; anh cũng cung cấp nhiều tư liệu. Trước khi quay, những cuộc chuyện trò một‑một như vậy giúp rất nhiều, và chắc chắn các diễn viên khác cũng được lợi. Những diễn viên đóng ở tòa soạn chúng tôi thường tụ họp lại để trao đổi về tác phẩm và nhân vật, rồi cùng uống một chén makgeolli và tâm sự. Đạo diễn đã đưa những chi tiết đó vào phim; tôi nghĩ anh ấy khéo làm sống lại tính hiện thực.

〈Assassins(들)〉 bắt đầu bằng việc Jae Hwan cử tân binh Yeong Il đi đưa tin tại một sự kiện. Đó với Jae Hwan là lựa chọn kiểu gì? Biểu hiện của sự tin tưởng dành cho đàn em chăng?

Có thể thời đó có những người như Jae Hwan. Tôi nghĩ đạo diễn muốn xây dựng Jae Hwan thành một nhân vật vẫn phù hợp với thời nay. Việc cử tân binh đến một vị trí không nhỏ để đưa tin phản ánh niềm tin với đồng đội, mong muốn họ trưởng thành. Jae Hwan cũng từng là tân binh; anh trải qua tiền bối rồi cũng gặp hậu bối. Nhìn vậy thì Jae Hwan là người đã học được cách vận hành tổ chức khá tốt. Việc đặt niềm tin—đội phóng sự xã hội vận hành trên nền tảng lòng tin—cũng có trách nhiệm là không muốn đẩy đàn em vào nguy hiểm. Vì vậy Jae Hwan vừa chăm sóc chu đáo, vừa can đảm giao công việc cho hậu bối. Thực ra lần này chúng tôi diễn cùng nghề nên những cuộc gặp như vậy không phải lúc nào cũng có; tôi cũng hơi kỳ vọng được đồng nghiệp quý mến. (mọi người cười)

Cũng như nhiều tác phẩm, anh thường được khen trẻ hơn so với tuổi thật. Bí quyết giữ trẻ là gì? Và nếu tự nhận xét về ngoại hình trong phim này, anh đánh giá ra sao?

Ai rồi cũng già đi. (cười) Bây giờ tới lúc phải già đi cho đẹp. Quản lý hóa trang Song Jong Hee là người đã làm cùng tôi ở 〈Decision to Leave〉, năm nay chị ấy kỷ niệm 30 năm trong nghề và đã tổ chức triển lãm. Lần này chị ấy đồng hành nên trong những cảnh quyết định chị đã nhấn nhá đúng chỗ, có lẽ nhờ vậy tôi trông như vậy. Một quản lý hóa trang giỏi là người biết khi nào cần tạo điểm nhấn. Tôi rất biết ơn đội hóa trang.

Anh gặp lại diễn viên Yu Hae Jin sau lần hợp tác trong 〈Moss〉. Hai anh còn quay video thử thách quảng bá cùng nhau; cảm giác thế nào khi làm việc cùng anh ấy lần nữa?

Dạo này khi quảng bá người ta hay đề nghị làm thử thách. Thật sự Yu Hae Jin rất linh hoạt và làm rất tốt. Tôi học được nhiều từ anh ấy cả ở khâu quảng bá lẫn khi xây dựng nhân vật; anh ấy giúp nhiều. Tôi tham gia sân khấu kịch dành cho khán giả trưởng thành khoảng năm 1998, bắt đầu như một diễn viên mới; thời đó nhiều đoàn kịch khác cũng đang hoạt động. Trong vở “Birds Don't Cross the Crosswalk” có phần “vở kịch trong vở kịch” lấy từ "Waiting for Godot" với Park Hee Soon và Yu Hae Jin diễn, họ diễn rất nổi bật. Sau đó họ chuyển sang điện ảnh, và tôi gặp Yu Hae Jin lần đầu trong 〈Moss〉. Lần đó anh ấy diễn thật sự ấn tượng, trong một cảnh như dồn hết mọi thứ vào vai diễn và đã nhận giải. Lần này chúng tôi tái ngộ sau 15 năm, và tôi tò mò muốn biết bí quyết giúp anh ấy giữ sự nghiệp bền bỉ như vậy. Gần đây anh ấy có dịp đạt đỉnh cao với tác phẩm 〈Wanggwa Saneun Namja〉 và trông rất sung sức. Tôi tự hỏi anh chuẩn bị như thế nào trên hiện trường. Thứ nhất, tôi lén xem kịch bản và thấy anh ấy ghi chú dày đặc cho từng cảnh. Đó như một bản đồ chứa đầy ý tưởng và suy nghĩ của anh cho từng cảnh; anh luôn mang theo rồi thỉnh thoảng lấy ra trong lúc diễn. Tôi không phải kiểu diễn viên như vậy.

Một điều nữa là sau khi quay xong ở Jeonju hay chỗ nào đó, tôi theo xe của anh về chỗ nghỉ. Yu Hae Jin đã thay đồ thành trang phục chạy bộ rồi xuống giữa đường và chạy khoảng 6km để về chỗ nghỉ. Tôi thật sự khâm phục. Anh ấy giải tỏa stress ngay lập tức, và tôi thấy anh rèn luyện sức bền và tinh thần theo cách đó. Tôi cho đó là điều quan trọng với một diễn viên. Ngày hôm sau tôi cũng tìm chỗ chạy quanh khu nghỉ. (mọi người cười) Tôi không nói cho Yu Hae Jin biết. Tôi chạy dọc bờ sông ở Jeonju, và khi chạy thấy rất sảng khoái, ngủ cũng ngon hơn. Điều đó hợp với phim này vì phim có tiết tấu nhanh: một khi đã bắt đầu thì chạy đến cuối. Có thể Yu Hae Jin thấu hiểu giai điệu đó nên anh duy trì nhịp sống hằng ngày tương tự, và tôi đã bắt chước theo. (cười) Tôi học được nhiều từ anh ấy theo cách đó. Tôi muốn nhân đây gửi lời cảm ơn đến anh ấy; mong các nhà báo giúp chuyển lời cho anh.