[Phỏng vấn] Jeon Do-yeon của 'Possible Love'③: “Quan niệm diễn xuất đã khác thời 'Secret Sunshine', từ diễn để người khác hài lòng đến diễn để bản thân hài lòng”

※Cuộc phỏng vấn diễn viên Jeon Do-yeon của 〈Possible Love〉 tiếp nối phần 1, phần 2.

Mặt trăng xuất hiện nhiều lần trong phim, như nhân vật chính thứ năm vậy. Từ vầng trăng mà Mi-ok thuở nhỏ ngắm nhìn đến vầng trăng đôi vợ chồng nhìn khi cùng nâng chén, dường như mỗi lần đều mang một ý nghĩa khác nhau. Chị lý giải hình ảnh mặt trăng này thế nào?

Thật ra khi đọc kịch bản, tôi không biết mặt trăng lại quan trọng đến thế. Ngay cả khi chúng tôi đã quay xong toàn bộ bộ phim, đạo diễn vẫn liên tục đi quay mặt trăng. Ông quay ở Geochang, rồi ở nơi này nơi khác, cả ở một nơi nào đó ở nước ngoài, cứ thế miệt mài quay mặt trăng. Nhưng xem phim rồi tôi mới hiểu. Không chỉ mặt trăng mà cả quầng trăng cũng vô cùng quan trọng. Vì vậy, tôi cũng nghĩ: ‘Phải chăng mặt trăng chính là một nhân vật chính khác của bộ phim?’. Dù trong phim hay ngoài đời lúc này, không phải ai cũng được sống một cuộc đời công bằng, nhưng khi nhìn vầng trăng đối xử công bằng với tất cả mọi người, chẳng phải ai cũng có thể tự do suy nghĩ sao? Vì thế, tôi nghĩ mình rất tò mò không biết các nhân vật và khán giả sẽ nghĩ gì khi ngắm vầng trăng ấy trong phim chúng tôi.

Chị từng hát ‘Em chỉ biết có tình yêu’ trong một tác phẩm trước đây, nên có người tò mò liệu lần này chị lại hát ca khúc ấy có phải là sự trùng hợp hay không. Bài hát dường như giữ vai trò khá quan trọng, chị có tập trước không? (Cười)

Không, tôi không tập. Nhưng vì vẫn phải thuộc lời nên tôi có hát vài lần ở phòng karaoke. Có điều tôi đã quên bẵng chuyện mình từng hát bài này trong 〈Em là mặt trời của anh〉. Mãi sau mới nhớ ra: ‘Đúng rồi, mình cũng từng hát trong 〈Em là mặt trời của anh〉 mà’. Thế là tôi nghĩ: ‘Không biết bài “Em chỉ biết có tình yêu” này có duyên gì với mình không nhỉ?’. Khi ấy, bài hát đóng vai trò quan trọng trong việc thể hiện hoàn cảnh và cảm xúc của nhân vật; còn ở đây, tôi cũng hát để thể hiện những giằng xé và cảm xúc của Mi-ok, nên tôi đã nghĩ có lẽ ca khúc này có duyên với mình.

Chị từng nói khi làm phim, đạo diễn Lee Chang-dong thường bảo diễn viên đừng cố thể hiện điều gì mà hãy cứ ‘cảm nhận’. Diễn xuất trên trường quay của đạo diễn Lee Chang-dong khác gì so với trên trường quay của các đạo diễn khác?

Tôi không biết có thể so sánh với các đạo diễn khác hay không, vì mỗi người muốn làm một tác phẩm khác nhau. Khi đóng một bộ phim đậm tính thể loại và kịch tính, mình không thể cứ đứng yên mà không thể hiện gì cả. Vì vậy, tôi nghĩ đó là sự khác biệt về thể loại. Đạo diễn dường như tập trung nhiều hơn vào việc làm sao để người xem thấy nhân vật thay vì thấy diễn viên. Bởi vậy, trước khi quay, ông không nói ‘Chúng ta thử khớp lời thoại nhé?’ hay ‘Chúng ta diễn tập nhé?’, mà nói ‘Thử khớp lời nói với nhau nhé?’. Ông luôn mong nhân vật hiện lên thật như trong phim tài liệu, như một người ở ngay bên cạnh mình, như một người có thật. Nhưng thực ra điều ấy cũng bất khả thi mà. Trong quá trình quay, có thể phải thực hiện nhiều đúp. Điều đạo diễn luôn nói là: ‘Như thể lần đầu nghe câu thoại ấy, như thể lần đầu mình nói những lời này’. Ông chỉ bảo cứ cảm nhận thôi. Nói ra thì rất đơn giản, nhưng để cảm nhận và làm được điều ấy trước máy quay, thật sự cũng có lúc tôi thấy bối rối. Tôi nghĩ tiếp nhận điều đó không phải việc dễ dàng. Vì thế, khi đóng 〈Secret Sunshine〉, cũng là lần đầu làm việc với đạo diễn, tôi đã nghĩ: ‘Rốt cuộc điều đó nghĩa là gì? Ông muốn mình làm gì? Muốn mình đừng làm gì?’.

Tôi nhớ trước đây khi nói về 〈Secret Sunshine〉, chị từng chia sẻ rằng dù tác phẩm mang đến danh xưng đẹp đẽ ‘Nữ hoàng Cannes’, nó cũng khiến chị trải qua một giai đoạn khủng hoảng. Sau một thời gian dài mới tái ngộ đạo diễn Lee Chang-dong, chị nghĩ bản thân đã thay đổi ở điểm nào trong khoảng thời gian đó?

Có, quan niệm diễn xuất của tôi đã thay đổi. Nếu trước 〈Secret Sunshine〉, tôi diễn để làm hài lòng một ai đó, thì bây giờ tôi cố diễn đến mức bản thân cảm nhận được, đến mức bản thân thấy hài lòng. Nhưng điều đó có lúc tốt, có lúc không tốt, và đôi khi khán giả xem cũng nghĩ: ‘Đó là cái gì vậy?’. Tôi không nghĩ cách diễn như thế lúc nào cũng khiến người ta thấy mình diễn hay. Vì vậy, khi làm một tác phẩm, có những lúc tôi nghĩ mình nên cảm nhận đến đâu, thể hiện đến mức nào. Khi ghi lại điều đó, thực ra ghi lại để nó hiện lên như thế nào cũng rất quan trọng. Vì vậy, tôi đã có nhiều bối rối như thế, và thật ra đến giờ vẫn đang tiếp tục tìm kiếm. Tôi không ngừng suy nghĩ, trăn trở: ‘Vậy sau này mình nên làm tác phẩm nào, nên diễn như thế nào?’, và hiện giờ vẫn vậy. Tất nhiên, tôi nhận được nhiều lời khen về diễn xuất trong 〈Possible Love〉, nhưng điều đó đâu có khiến tôi trở thành một người khác. Trước đây, bây giờ và sau này, tôi vẫn chỉ là Jeon Do-yeon. Nếu trước kia ý nghĩa mà giải thưởng mang lại vô cùng lớn lao với tôi, thì bây giờ tôi nghĩ ý nghĩa ấy không còn lớn đến thế. Tôi xem đó chỉ là một trong những khoảnh khắc sẽ trôi qua.

Lúc nãy chị nói thời đóng 〈Secret Sunshine〉 là giai đoạn chị có nhiều hoài nghi về bản thân. Cả khi ấy lẫn bây giờ, chị đều đảm nhận vai một người thực chất là trụ cột, bảo vệ con và gia đình. Trong khoảng thời gian đó, chị cũng kết hôn và hoàn cảnh thay đổi; tôi tò mò liệu suy nghĩ của chị khi đảm nhận những vai như vậy có thay đổi không.

Dĩ nhiên, nếu trước đây tôi là trung tâm thế giới của mình, thì bây giờ trung tâm thế giới không còn là tôi nữa. Nhưng điều tôi cảm nhận khi đọc kịch bản tác phẩm này, cũng là điều khiến tôi đồng cảm với Mi-ok, là dường như ai cũng luôn có nỗi bất an khi muốn bảo vệ một điều gì đó. Dù điều ấy lớn hay nhỏ, dù còn tùy vào thứ mình muốn bảo vệ, nhưng tôi nghĩ hễ có điều gì cần gìn giữ thì nỗi bất an luôn tồn tại. Bản thân tôi cũng đồng cảm với nỗi bất an xuất phát từ ý chí mãnh liệt muốn bảo vệ một điều gì đó của Mi-ok.

Xen vào một câu hỏi nhẹ nhàng nhé: khi nhận Giải thưởng Hiệp hội Phê bình Điện ảnh Hàn Quốc, còn gọi là Giải Phê bình Điện ảnh, chị đã phát biểu: “Trong lòng tôi, người đoạt giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất luôn là tôi”. Nhiều người nhận xét câu nói ấy đầy tự tin và rất ấn tượng. Chị có chuẩn bị trước không?

Đây thật sự cũng là một câu chuyện bên lề. Lễ trao giải kéo dài lắm. Khoảng 3 tiếng, mà tôi không biết sẽ lâu đến thế. Rất muộn mới đến lượt chúng tôi. Vì đã trôi qua quá nhiều thời gian, phía trước giục mọi người làm nhanh lên, nên Jo In-sung nói: ‘Chị ơi, chắc mình phải phát biểu ngắn thôi’. Thế mà khi ra sân khấu, Jo In-sung lại nói rất dài. (Cười) Nhưng thật ra lúc đó tôi buồn đi vệ sinh khủng khiếp, đến mức bụng đau vô cùng. Tôi còn đùa với In-sung: ‘Nếu chị không chịu nổi phải đi thì em nhận giải thay chị nhé’, gấp đến mức ấy đấy. Nhưng rồi tôi không đi được mà phải lên sân khấu. Tôi định chỉ cảm ơn ngắn gọn, cảm ơn đạo diễn cùng các diễn viên rồi xuống, nhưng trước khi trao giải, người trao giải giải thích vì sao nên trao giải cho diễn viên này. Nghe người ấy nói, tôi thấy có rất nhiều lời tốt đẹp. Hóa ra tôi đã nhận Giải Phê bình Điện ảnh với 〈Secret Sunshine〉 từ 19 năm trước. Khi nói về tôi, người trao giải bảo: ‘Cô ấy đến đây trong vai Shin-ae của 〈Secret Sunshine〉 19 năm trước, và sau 19 năm trở lại trong vai Mi-ok của 〈Possible Love〉’. Tôi liền nghĩ: ‘Đâu phải, trong khoảng thời gian ấy tôi vẫn liên tục trở lại với rất nhiều tác phẩm và rất nhiều nhân vật mà’. Người ấy nói như thể sau 〈Secret Sunshine〉, mãi đến 〈Possible Love〉 tôi mới trở lại, nên trong lòng tôi nghĩ: ‘Tôi đâu có như vậy’. Thế là dù ban đầu không định nói, nhưng trong lúc phát biểu, tôi đã nói: ‘Tôi nhận giải với 〈Secret Sunshine〉 19 năm trước và giờ có mặt ở đây sau 19 năm, nhưng trong khoảng thời gian ấy tôi vẫn liên tục trở lại với những tác phẩm mới và những nhân vật mới’. Rồi tôi nói: ‘Trong thời gian ấy, dù Giải Phê bình Điện ảnh không trao cho tôi giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, nhưng trong lòng mình, tôi vẫn luôn trao cho bản thân giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất’, rồi xuống sân khấu. Chuyện là như thế đấy. (Cười)

Trước đó, khi chị hỏi đạo diễn Lee Chang-dong: ‘Tôi diễn tốt đến thế sao?’, ông đã nói chị diễn tốt và bảo chị xem lại phim. Sau khi xem lại 〈Possible Love〉, chị thấy thế nào?

Tôi chỉ diễn như vẫn thường làm thôi mà… (Cười) Tôi không định xem diễn xuất của mình, mà là rất muốn xem bộ phim. Từ sau buổi chiếu tại Liên hoan phim Venice, tôi chưa được xem lại lần nào, lại cứ liên tục trả lời phỏng vấn. Trong suốt quá trình ấy, từ những câu hỏi của các nhà báo đến vô vàn cách lý giải khác nhau, tất cả càng khiến tôi tò mò về bộ phim. Vì thế, tôi rất muốn xem lại, và khi xem lại, gác chuyện diễn hay hay không sang một bên, tôi nghĩ điều khiến tôi thích là mình chỉ thấy những nhân vật ấy. Nếu thật sự trông như ‘Jeon Do-yeon’ đang diễn hay, có lẽ đạo diễn đã không nói với tôi như vậy. (Cười)